این لحظات آخر سال ترجیحا باید درباره سال نو و اوقات خوش نوشت. اما ترجیح می دهم باز هم از چشم اندازی مقایسه ای درباره ما و دنیای اطراف بنویسم.

هر سال 29 اسفند که می‌شود حتما باید درباره نفت حرف زد. فرقی هم نمی‌کند که سر سفره ما باشد یا نباشد، ناگزیر باید درباره نفت نوشت. خصوصا برای من نوشتن درباره نفت از نان سر سفره هم واجب‌تر است. چند سالی هست تحقیقاتی درباره ابعاد اجتماعی توسعه صنعت در ایران انجام داده‌ام و مهم‌تر از همه درباره دموکراسی و دموکراتیزاسیون چیزهایی می‌خوانم و می‌نویسم و مگر می‌شود همه این کارها را انجام داد و نسبت به 29 اسفند بی‌تفاوت بود.

سیدمحمد خاتمی در 20 بهمن 1387 رسما اعلام کرد که وارد عرصه مبارزات انتخاباتی برای انتخاب دهمین رئیس جمهور ایران شده است، و دیشب در بیانیه‌ای رسما انصراف از نامزدی خود برای مقام ریاست جمهوری را  اعلام کرد. این آمدن و رفتن می‌تواند مهم‌ترین خبر سیاسی روزهای پایانی سال 1387 باشد و قطعا تصمیمی تاریخی است. بی‌شک تاریخ درباره این تصمیم قضاوت خواهد کرد. سخن بر سر پی‌آمدهای این تصمیم بسیار است و مجالی دیگر می‌طلبد، لیکن جدای از هر عاقبتی، این تصمیم از منظری غیرسیاسی نیز قابل تحلیل است.

ایرانی‌ها شب یلدا فال حافظ می‌گیرند و حساب و کتاب یک سال دست‌شان می‌آید. مردم با حافظ همسر آینده‌شان را هم انتخاب می‌کنند و هر وقت از بخت بد، رفیق ناباب، بی‌پولی و بی‌وفایی یار صدای‌شان در می‌آید، دست به دامان حافظ می‌شوند. این جناب قدیم‌ترها کارهای دیگری هم می‌کرده که گویا سیروس شمیسا پته همه را ریخته رو آب و حالا کار به آن کارهایش نداریم. ولی اخیرا حافظ کارهایی می‌کند که کلا در مسلک عرفا انجام آن‌ها باب نیست. یادم هست سهراب سپهری یک زمانی گفته بود: و قطاری دیدم که سیاست می‌برد و چه خالی می‌رفت. یعنی این‌که عرفا کاری به کار سیاست ندارند. اما جناب حافظ گویا از این دست عرفا خسته شده و اخیرا الهامات سیاسی هم مخابره می‌کند. می‌گویید نه؟ شاهد دارم.

شاید از بخت و تصادف تاریخی باشد که انتخابات در ایران و آمریکا تنها در فاصله 9 ماه از یکدیگر صورت می‌گیرند و از همین‌رو امکانی برای مقایسه دو فرایند سیاسی حاصل می‌شود. این مقایسه نکته‌های قابل توجهی به همراه دارد.

  RSS